Wzorcowanie mierników a różnice między wzorcowaniem i kalibracją

Wzorcowanie mierników a różnice między wzorcowaniem i kalibracją

Właściwe odczytanie wartości z urządzenia pomiarowego zależy nie tylko od jego konstrukcji, ale także od aktualnego stanu technicznego i sposobu użytkowania. Miernik może przez długi okres czasu działać bez widocznych problemów, a równocześnie stopniowo modyfikować własne wskazania. Przyczyną mogą być między innymi zużycie elementów, częste zmiany zakresów, przeciążenia, warunki transportu albo przechowywanie w nieodpowiednim środowisku.

Właśnie dlatego wzorcowanie mierników wykorzystuje się do określenia różnic wśród wskazaniami badanego urządzenia a wartościami przyjętymi jako odniesienie. Nie jest to zwykłe sprawdzenie, czy wyświetlacz działa. Analizie podlegają dokładnie określone wartości pomiarowe, a zakres badania powinien wynikać z tego, do jakich obowiązków określony przyrząd jest naprawdę wykorzystywany.

Przy planowaniu sprawdzeniu warto brać pod uwagę historię konkretnego urządzenia, ponieważ dwa mierniki tego samego typu mogą być eksploatowane w całkiem inny sposób. Jeden może pracować sporadycznie w stabilnych ustaleniach, w trakcie gdy drugi jest używany codziennie i na prawdę często przenoszony między stanowiskami. W tym drugim przypadku większe znaczenie mogą mieć też zdarzenia takie jak upadek, silne uderzenie czy przypadkowe przekroczenie dopuszczalnego zakresu. Nie za każdym razem należy czekać na ustalony termin kolejnego sprawdzenia, o ile ukazały się wyraźne przesłanki wskazujące na możliwą zmianę właściwości przyrządu. W praktyce pomocne jest prowadzenie zapisów dotyczących wcześniejszych rezultatów, napraw i innych ingerencji w urządzenie. Dzięki temu można porównać kolejne pomiary i zauważyć, czy określone odchylenia ukazują się ponownie.

Znaczenie mają także warunki, w których wykonywane jest wzorcowanie. Aparatura pomiarowa nie działa w oderwaniu od otoczenia. Temperatura, wilgotność, czas nagrzewania urządzenia, stabilność źródła zasilania oraz sposób zaprojektowania połączeń mogą wpływać na uzyskane wartości. W pewnych przypadkach niewielka różnica w przygotowaniu stanowiska sprawia modyfikację wyniku, dlatego dokumentowanie warunków badania nie jest wyłącznie formalnością. Ważny jest również dobór odpowiednich wzorców oraz sposób odniesienia ich wartości do obowiązujących zaleceń. Przy analizie dokumentacji trzeba sprawdzić, jakiego zakresu dotyczyło badanie i dla jakich punktów pomiarowych przedstawiono wyniki. Nie należy samoczynnie przenosić wniosków z jednego zakresu na całą skalę urządzenia, jeżeli już nie został on w taki sposób sprawdzony.

Warto również rozdzielić pojęcie wzorcowania od kontroli bieżącej oraz regulacji miernika. Prosta kontrola wykonywana między kolejnymi wzorcowaniami może służyć testom, czy urządzenie nie wykazuje oczywistych modyfikacji w trakcie codziennej pracy, ale nie zastępuje pełnego porównania z najlepszym odniesieniem. Z kolei regulacja wiąże się z ingerencją w ustawienia albo właściwości przyrządu i może zmodyfikować jego późniejsze wskazania. Po takiej czynności wcześniejsze wyniki nie opisują już w pełni obowiązującego stanu urządzenia. Przy interpretowaniu rezultatów istotne jest zatem uwzględnienie daty badania, zakresu pomiarowego, uzyskanych odchyleń oraz potencjalnych modyfikacji, które nastąpiły między kolejnymi kontrolami. Dopiero porównanie tych informacji daje możliwość właściwie odnieść wynik wzorcowania do konkretnego wykorzystania miernika.

Sprawdź tutaj: wzorcowanie termometrów.

Back to Top